تماس اینجاست : 44051179

قاچاق کالا ، چالش ها و دغدغه ها

قاچاق کالا - اینجاست

قاچاق کالا ، چالش ها و دغدغه ها

قاچاق کالا

تعریف کالای قاچاق

به تازگی دولت تغییرات جزئی و مهمی درتعریف کالای قاچاق ارائه کرده است. بر این اساس، خرید، فروش و نگهداری هرگونه کالای تولید داخل و خارج، برخلاف ضوابط ابلاغی دولت از مصادیق کالای قاچاق می باشد.

عوامل ایجاد قاچاق کالا

جریان ایجاد قاچاق کالا مختص یک یا دو کشور نیست. بیستر کشور های دنیا دچار این پدیده هستند. هر کشور بسته به علل و عواملی در معرض این پدیده قرار دارد. لذا در این میان عوامل مختلفی باید دست به دست هم بدهند تا زمینه این اتفاق شوم فراهم شود. پاره ای از این عوامل عبارتند:

عدم حمایت از تولید داخل

بدون شک در قالب سخن این مهم راه به جایی نخواهد برد. با ساختن تیزر و برنامه های تلویزیونی هم نمی شود زیاد امیدوار بود. انتظار ازمردم و دعوت به حمایت از تولید داخل هم بی معنی خواهد بود. برای مثال در حال حاضر تلویزیون می تواند در حمایت از زعفران، پسته و یا فرش دست باف تولید کشور دیگری برنامه هایی را تهیه و آنها را تبلیغ کند. هرچقدر هم که این برنامه ها را گیرا و جذاب تولید کند، باز موفقیت چندانی نخواهد داشت. هرچند که این اجناس قیمت کمتری نسبت به نمونه داخلی داشته باشد. ولی باز هم این برنامه ها نمی تواند عاملی برای دست کشیدن مردم از تولیدات داخلی باشد. به طور حتم کیفیت این اقلام تنها جواب این مساله است.

ا

حال کشوری مثل چین  را در نظر بگیرید. پرچم دار تولید داخلی در جهان در مقیاسی بسیار گسترده. پرچم دار حمایت از تولید داخلی در جهان. آیا این کشور فقط با تبلیغات می تواند مردم را مجاب به حمایت از تولید داخل کند. آیا برای مردم توجیه اقتصادی دارد که از اجناس ژاپنی و آمریکایی استفاده کند. بدون شک این سخن بی معنی است. بنابراین اولین قدم در راه مبارزه با کالای قاچاق حمایت از تولید کننده داخل است. اما نه در قالب برنامه های تلویزیونی. متاسفانه این کار برای دولت ها بسیار سخت، پیچیده و غیرقابل ردگیری است. در این راه تشخیص تولید کننده داخلی از واردکننده، اولین و سخت ترین قدم است. شوربختانه بسیاری از به اصطلاح تولیدکننده ها، فقط واردکننده هایی هستند که تولیدشان حک کردن کلمه ×ساخت ایران× برروی کالاهای خارجی است. در حالی که بسیاری از تولیدکننده های داخلی در پیچ و تاب تسهیلات با درصد پایین دور خود می چرخند. بنابراین می توان عدم حمایت هدفمند از تولیدکننده داخلی را اولین عامل شیوع بیماری قاچاق کالا در کشور دانست.

مقررات سخت گیرانه برای تولید کنندگان

تولید کننده ها برعکس وارد کننده ها و یا واسطه ها با معصومیت تمام، وسط کارزار هستند. آنها پشت هیچ نقابی نمی توانند خود را پنهان کنند. با تولید اولین قطعه با پیچیده ترین معادلات اداره مالیات روبرو می شوند. این به خودی خود خوب است. کمی بعد اولین قسط تسهیلات بانکی با درصد غیرمعقول می رسد. این هم به خودی خود خوب است. هرمملکتی با گستراندن چتر مالیاتی و فعالیت شبکه بانکی پیشرفت می کند. اما متاسفانه این چتر نمیتواند بر سر دلالان و واسطه ها فرود آید. و از همین جا اولین قدم عقب افتادگی تولیدکننده از به وقوع می پیوندد. در مرحله بعد تولید کننده باید به مصاف سیستم های بیمه تامین اجتماعی برود. مسلما هرتولید کننده ای به واسطه کارمندان و کارگران مجموعه اش پابرجا است. وبایدا ین کارکنان را از طریق بیمه تحت حمایت خود قرار دهد. این یعنی قیمت نهایی بیشتر برای کالای تولیدی. در نهایت تاسف مساله بیمه برای دلالان اصلا مطرح نیست. هزاران دلیل دیگر نیز وجود دارد که در نهایت باعث سخت گیری بدون برنامه برای تولید کننده می شود.

ا

البته این سکه روی دیگری نیز دارد. فرض کنید که کلیه مبادی ورود کالا ای قاچاق بسته شود. مردم هم ناگذیر از تولیدات داخلی استفاده کنند. مسلما این امر در بلند مدت باعث ایجاد انحصار در بازار خواهد شد. طی این فرایند این بار دولت هیچگونه اهرم قدرتی در برابر این تولید کنندگان نخواهد داشت. تولید کنندگان مسلما از توجه به توصیه های شورای رقابت مبنی بر قیمت گذاری مناسب و رعایت حقوق مصرف کنندگان سر باز خواهند زد. در نهایت فشاری که بر مصرف کننده نهایی خواهد آمد، کم از دوران قاچاق نخواهد شد. بنابراین باید اذعان کرد که کار دولت و سازمان های ذی ربط به این سادگی ها نیست. خطر قاچاق کم از تولید کننده انحصاری داخل نیست. پس لطفا مساله مهار قاچاق کالا را به این سادگی ها فرض نکنید.

اینگونه نیست که دولت در هر متر طول در سرحدات سرباز بگمارد و از ورود حتی گنجشک های کشورهمسایه از طریق هوایی جلوگیری کند و متعاقبا تولید کننده داخلی قوت بگیرد. مسلما در این شرایط کالای بی کیفیت داخل با قیمت بالا، گریبان مصرف کننده را خواهد گرفت. سود پروسه تولید هم به دلیل رانت در جیبب تعداد انگشت شماری خواهد رفت.

تاثیرات قاچاق کالا (صادرات،واردات) بر کشور

تاثیر قاچاق کالا بر کشور چه در قالب صادرات و چه در قالب واردات کالای مورد نظر به داخل، دارای تاثیرات مخربی خواهد بود. دولت در قالب یارانه هایی از تولید کننده داخلی حمایت می کند. این یارانه ازمحل درآمدهای عمومی که از تک تک افراد جامعه گرفته می شود، ارائه می گردد. حال این کالا، برای صادر شدن به طور مثال باید مابه التفاوت یارانه هایی که در قالب حامل های انرژی پرداخت شده است را به کشور بازگرداند تا این چرخه ادامه پیدا کند. و در نهایت منجر به رشد تولید داخل گردد. ولی حالتی را در نظر بگیرید که این کالا از مبادی غیررسمی صادر شود. به طور حتم در این میان حامل های انرژی که به طور ارزان قیمت در راه تولید قرار گرفته است، در خدمت مصرف کننده کشور مقصد قرار می گیرد. همچنین ارز حاصل از صادرات در چرخه اقتصاد قرار نمی گیرد. این کار منجر به آشفتگی بازار های ارزی می گردد.

این مسائل برای کالای قاچاق در قسمت واردات به مراتب پیچیده تر است. در این حالت کشور متاسفانه وارد مسائل و مشکلات پیچیده تری می شود. تعدادی از این مشکلات عبارتند از:

  • افزایش بیکاری در بین جوانان و تبعات پس از آن
  • کاهش قدرت ملی کشور در ابعاد سیاسی و اقتصادی و متعاقبا ناتوانی در ایفای نقش در رخدادهای بین المللی
  • خدشه دار شدن امنیت ملی
  • تهاجم فرهنگی همه جانبه در قالب کالاهای قاچاق. باید توجه داشت که هر کالای قاچاق حامل نوع مصرف و فرهنگ بیگانه ای است که در اکثر موارد با فرهنگ کشور هدف یکسانی ندارد.
  • افسارگسیختگی مصرف کالاهای خارجی و ار بین رفتن هویت ملی
  • پیدایش مشاغل کاذب و غیرمولد که در نهایت منجر به صدمات سنگین به بدنه اقتصاد کشور خواهد بود.
  • کمبود درآمدهای مالیاتی کشور و ضعف دولت در تامین رفاه عمومی جامعه

 

حجم کالای قاچاق در کشور

بنابر اعلام روابط عمومی گمرک جمهوری اسلامی ایران حجم کالاهای ورودی قاچاق به کشور از 16 تا 20 میلیارد دلار می باشد. باید به این نکته توجه داشت که طبق ااعلام سازمان بین المللی کار، هر 1 میلیارد دلار کالای قاچاق موجب از بین رفتن 100هزار فرصت شغلی در کشور هدف می شود. بنابراین با یک حساب سرانگشتی در کمترین حالت سالانه 160000 فرصت شغلی از این محل تلف می شود. این در حالی است که سالانه باید 1 میلیون فرصت شغلی در کشور ایجاد شود. ولی بر طبق برآوردهای غیررسمی، این آمار کمتر از 500هزار فرصت شغلی در سال می باشد.

در ادامه نگاهی می اندازیم به موضوعاتی که اهم حجم کالاهای قاچاق به داخل را تشکیل می دهند:

ردیف نام کالا حجم قاچاق
1 طلا و جواهر 2.5میلیارد دلار
2 محصولات نساجی 2.3میلیارد دلار
3 لوازم خانگی 2میلیارد دلار
4 گوشی تلفن همراه 1.8میلیارد دلار
5 اقلام ممنوعه 1.5 میلیارد دلار
6 لوازم آرایشی 1.3 میلیارد دلار
7 رایانه و قطعات آن 1.2 میلیارد دلار
8 لوازم یدکی خودرو 950میلیون دلار
9 سیگار 928میلیون دلار
10 چای 273میلیون دلار
11 اسباب بازی 40میلیون دلار
12

 

مجله اینجاست

درباره‌ی نویسنده

حافظ حضرتی